پنجره خدمات الکترونیک بانک مرکزی از طریق نشانی my.cbi.ir در دسترس است و بهعنوان بخشی از پنجره ملی خدمات دولت هوشمند فعالیت میکند. با ورود به این سامانه میتوانید اطلاعات بانکی خود را بررسی کنید؛ از جمله فهرست حسابها، چکهای برگشتی، حسابهای مسدودشده و تسهیلات دریافتی. بهطور کلی، این پنجره برای مشاهده و استعلام اطلاعات بانکی کاربرد دارد.
در مقابل، سامانه حسام با نشانی hesam.cis.cbi.ir امکان مدیریت حسابهای بانکی مازاد را فراهم میکند. در این سامانه میتوانید حساب پایه خود را انتخاب کنید و برای بستن حسابهای مازاد درخواست بدهید؛ بنابراین، کاربرد حسام فقط به مشاهده اطلاعات محدود نمیشود و امکان ثبت درخواست برای تعیینتکلیف حسابها را هم در اختیار شما قرار میدهد.
در نتیجه، اگر قصد دارید حساب پایه خود را مشخص کنید و برای بستن حسابهای مازاد اقدام کنید، باید وارد سامانه حسام شوید. مراجعه به پنجره خدمات الکترونیک بانک مرکزی بهتنهایی این فرایند را انجام نمیدهد.
سامانه حسام چیست؟
حسام «سامانه مدیریت حسابهای مازاد بانکی» است. بانک مرکزی روز دوشنبه ۱۳ مهر ۱۴۰۵ آن را رونمایی کرد. این سامانه به اشخاص حقیقی اجازه میدهد حسابهایشان را در همهی بانکها و مؤسسههای اعتباری یکجا ببینند و بدون مراجعه به شعبه، برای بستن حسابهای اضافی درخواست بدهند.
حسام اطلاعاتش را از «سامانه سیاح» میگیرد. سیاح بانک اطلاعاتی حسابهای افتتاحشده در شبکهی بانکی کشور است. برای ورود هم از زیرساخت احراز هویت پنجره ملی خدمات دولت هوشمند (همان «دولت من») استفاده میکند.
چرا بانک مرکزی حسام را معرفی کرد؟
حدود ۶۵۰ میلیون حساب بانکی در کشور وجود دارد و این حسابها مال حدود ۶۵ میلیون نفر بالای ۱۸ سال است. یعنی بهطور میانگین هر نفر حدود ۱۰ حساب دارد. بانک مرکزی میخواهد تعداد حسابها را ظرف دو سال به حدود ۳۰۰ میلیون برساند.
بانک مرکزی این دلایل را گفته است:
- حسابهای زیاد و بیاستفاده برای بانکها بار اداری ایجاد میکنند.
- حسابهای فراموششده ممکن است مشکل حقوقی یا مالیاتی برای صاحبشان بسازند.
- حسابهای رهاشده خطر سوءاستفاده، از جمله «حساب اجارهای»، را بیشتر میکنند.
- مسئول مبارزه با پولشویی بانک مرکزی گفته است ۷۳ درصد حسابهایی که مشمول حسام هستند، در یک ماه گذشته هیچ تراکنشی نداشتهاند.
حسام خودش حساب را نمیبندد!
حسام بدون درخواست شما هیچ حسابی را نمیبندد. شما حسابها را انتخاب میکنید و درخواست ثبت میکنید. سامانه درخواست را برای بانک مربوطه میفرستد و بانک تصمیم میگیرد. ثبت درخواست هم به معنای بستهشدن فوری حساب نیست.
چه کسانی و چه حسابهایی مشمول مرحلهی اول هستند؟
مرحلهی اول برای اشخاص حقیقی ایرانی بالای ۱۸ سال است. این حسابها را بررسی میکند:
- حساب قرضالحسنهی پسانداز در این مرحله بررسی میشود.
- حساب قرضالحسنهی جاری در این مرحله بررسی میشود.
- حساب کوتاهمدت عادی در این مرحله بررسی میشود.
بانک مرکزی گفته است حسابهای شرکتها (اشخاص حقوقی) و حسابهای تجاری در مرحلههای بعدی بررسی میشوند. در این مرحله هنوز تعیینتکلیف آنها مطرح نیست.
حساب پایه چیست؟
حساب پایه حساب اصلی شما در شبکهی بانکی است. هر کاربر باید اول یکی از حسابهای فعال خودش را حساب پایه معرفی کند. بعد از آن میتواند درخواست بستن حسابهای دیگر را ثبت کند.
اگر بانک یکی از حسابهای مازاد را ببندد و آن حساب موجودی داشته باشد، سیستم موجودی را خودکار به حساب پایهی شما منتقل میکند. .
طبق بررسی ها، شما سالی یک بار میتوانید حساب پایهتان را عوض کنید. .
قبل از ورود چه چیزهایی لازم دارید؟
- پیشنیاز اصلی برای بستن حساب در حسام این است که اپلیکیشن «دولت من» را نصب کنید و احراز هویتتان را تا سطح ۳ کامل کنید.
- در بخش تنظیمات «دولت من»، ورود دومرحلهای را فعال کنید. میتوانید رمز ثابت یا رمز یکبارمصرف را انتخاب کنید.
- بعضی گزارشها میگویند ثبتنام و احراز هویت در «دولت من» به پرداخت ۱۰ هزار تومان نیاز دارد. خود حسام برای شهروندان رایگان است.
مرحلهبهمرحله: چطور از حسام استفاده کنیم؟
الف) وارد شدن به حسام
قبل از شروع، ثبتنام و احراز هویتتان در «دولت من» باید کامل باشد و ورود دومرحلهایتان هم فعال باشد. بعد از آن این کارها را انجام دهید:
- آدرس حسام را بزنید. hesam.cis.cbi.ir را در مرورگر وارد کنید. سامانه شما را خودکار به صفحهی «درگاه یکپارچه احراز هویت» پنجره ملی خدمات دولت هوشمند میبرد.
- شمارهی موبایل و کد امنیتی را وارد کنید. در صفحهی «ورود با کد یکبار مصرف»، شمارهی تلفن همراهتان را بزنید و کد امنیتی داخل تصویر را بنویسید.
- کد فعالسازی ۵ رقمی را وارد کنید. سامانه این کد را برای موبایلتان پیامک میکند. کد را در پنج کادر بزنید. اگر سامانه کادر «من ربات نیستم» را نشان داد، آن را تأیید کنید. اگر پیامک نرسید، از بخش «دریافت مجدد کد» استفاده کنید. کد دستوری که روی صفحه نوشته شده یا ایمیل ملی راه دریافت مجدد است. اگر شماره را اشتباه زدهاید، «ویرایش شماره موبایل» را بزنید.
- رمز دومرحلهای را وارد کنید. رمزی را که در تنظیمات «دولت من» تعیین کردهاید بزنید و «ورود به سامانه» را انتخاب کنید.
ب) مراحل داخل سامانه
بعد از ورود، اول چند صفحهی پیام و فهرست حسابها را میبینید. بعد ثبت درخواست در هفت مرحله انجام میشود: تعیین حسابهای من، حسابهای دارای تعهد و مانع، حسابهای موردنیاز، حسابهای بسته، حساب پایه، افزودن حساب و بازبینی. بالای صفحه نواری با همین هفت مرحله میبینید و مرحلهی فعلی در آن پررنگ است. در هر مرحله «مرحله بعد» را میزنید تا به مرحلهی بعدی بروید.
- روی «ثبت درخواست» بزنید. منوی بالای صفحه سه گزینه دارد: ثبت درخواست، تاریخچهی درخواستها و سوالات متداول. اگر قبلاً درخواستی را نیمهکاره رها کرده باشید، سامانه میپرسد میخواهید درخواست قبلی را کامل کنید یا نه. یکی از دو دکمهی «درخواست قبلی را ادامه میدهم» یا «ثبت درخواست جدید» را انتخاب کنید.
- فهرست حسابهایتان را ببینید. برای هر حساب کارتی میبینید که شماره شبا، بانک، نوع حساب و وضعیت آن را نشان میدهد، مثلاً «انفرادی حقیقی – کوتاهمدت – فعال» یا «راکد». دکمهی «مشاهده جزئیات» جزئیات حساب را نشان میدهد تا حساب را بشناسید. پایین فهرست روی دکمهی «شروع: مدیریت حسابهای انفرادی» بزنید.
- پیام اول را بخوانید. سامانه هشدار میدهد که همهی درخواستهای شما برای بانکهای عامل فرستاده میشود. تا زمانی که بانکها همهی درخواستها را نهایی نکردهاند، ثبت درخواست جدید یا تغییر درخواستهای قبلی ممکن نیست. درخواست شما هم فقط وقتی ثبت میشود که وضعیت همهی حسابهایتان را تعیین کنید. پس با دقت انجام دهید و «تأیید و ادامه» را بزنید.
- پیام دوم را بخوانید. فعلاً فقط تعیین وضعیت حسابهای قرضالحسنهی جاری، قرضالحسنهی پسانداز و کوتاهمدت عادی ممکن است، آن هم وقتی حساب انفرادی، ریالی، غیربسته و غیرتجاری باشد. سامانه از شما میخواهد حسابهای مهمی مثل واریز یارانه، سود سهام (عدالت و …) و حقوق را برای بستن ثبت نکنید. اگر میخواهید یکی از آنها را ببندید، اول شمارهی حساب جدید را به سازمان یا دستگاه مرجع یا به کارفرما اعلام کنید. بعد «تأیید و ادامه» را بزنید.
- در مرحلهی «تعیین حسابهای من» حسابهای نادرست را مشخص کنید. سامانه حسابهای انفرادی شما را زیر هم نشان میدهد و زیر هر کدام دکمهی قرمز «متعلق به من نیست» دارد. اگر حسابی مال شما نیست، همینجا آن را بزنید. اگر مال شما نیست و اعلام مغایرت نکنید و در مرحلههای بعد آن را ببندید، یعنی مالکیت حساب را پذیرفتهاید و مسئولیت تخلفهای احتمالیاش با شماست. اگر حسابی واقعاً مال خودتان است و «متعلق به من نیست» را بزنید، آن حساب بسته میشود. پس این دکمه را با دقت بزنید.
- سه بخش پایین صفحه را ببینید. سامانه حسابهای مشترک، ارزی و «بدون اقدام» را در سه بخش جدا نشان میدهد و تعداد هر کدام را کنارش مینویسد، مثلاً «حسابهای مشترک (۳ مورد)». این بخشها را باز کنید و فهرستشان را بررسی کنید. سامانه در این مرحله از شما برای این حسابها اقدامی نمیخواهد.
- شرایط را بپذیرید. کادر «مطالعه کردم و شرایط را میپذیرم» را تیک بزنید و بعد دکمهی «مرحله بعد: حسابهای دارای تعهد و مانع» را انتخاب کنید.
- در مرحلهی «حسابهای دارای تعهد و مانع» این حسابها را مشخص کنید. حسابهایی را که یکی از این حالتها را دارند، با گزینهی «دارای تعهد و مانع» مشخص کنید و آخر «مرحله بعد» را بزنید:
- حساب سپردهای که اقساط تسهیلات از آن پرداخت میشود یا وثیقهی ایفای تعهدات است.
- حساب قرضالحسنهی جاری که دستهچک دارد.
- حساب مسدود، اگر از مسدودبودنش خبر دارید.
اگر روی حسابی وام گرفتهاید، حتماً آن را در همین مرحله علامت بزنید تا نگه داشته شود و بسته نشود.
- در مرحلهی «حسابهای موردنیاز» حسابهای لازم را انتخاب کنید. حداکثر ۵ حساب موردنیازتان را انتخاب کنید. حساب حقوق، یارانه، سهام عدالت و حسابهای معرفیشده در سجام را فراموش نکنید.
- در مرحلهی «حسابهای بسته» حسابها را مرور کنید. حسابهایی را که بستهاند یا بسته میشوند ببینید.
- در مرحلهی «حساب پایه» حساب اصلیتان را انتخاب کنید. ماندهی حسابهای بستهشده به این حساب میرود.
- در مرحلهی «افزودن حساب» حساب گمشده را اضافه کنید. اگر حسابی در فهرست نیست، شمارهی شبای آن را ثبت کنید. سامانه کنترلهای لازم را انجام میدهد.
- در مرحلهی «بازبینی» انتخابهایتان را ببینید و درخواست را ثبت کنید. همهی انتخابهایتان را یک بار دیگر بررسی کنید. بعد از ثبت، فرض کنید نمیتوانید درخواست را عوض کنید.
- منتظر نتیجهی بانک بمانید. بانک درخواست را بررسی میکند. وضعیت درخواست را از منوی «تاریخچهی درخواستها» ببینید.
- موجودی را در حساب پایه ببینید. اگر بانک حساب را ببندد، ماندهی آن به حساب پایه میرود.
بعد از ثبت درخواست چه اتفاقی میافتد؟
بانک مرکزی ۴۸ ساعت فرصت ویرایش اعلام کرده است. ولی پیام روی صفحهی سامانه این هشدار را می دهد که بعد از ارسال درخواستها به بانکها، تا نهاییشدن آنها تغییر یا ثبت درخواست جدید ممکن نیست. پس فرض کنید بعد از ثبت نمیتوانید تغییر بدهید و پیش از ثبت، همهچیز را با دقت بازبینی کنید. بعد درخواست به بانک عامل میرسد و بانک باید ببیند حساب تعهد یا مانع قانونی، قضایی یا بانکی دارد یا نه.
بانکها برای بررسی یک هفته تا ۱۰ روز وقت دارند. در دورهی آزمایشی، بعضی بانکها ظرف ۲ تا ۳ روز جواب دادهاند. برای مرحلهی اجرایی، سقف ۱۰ روز تعیین شده است تا بانکها فرصت بررسی دقیق داشته باشند.
چه حسابهایی بسته نمیشوند؟
- حسابی که دستهچک دارد و چک در جریان است.
- حسابی که به وام یا قسط وصل است.
- حسابی که مانع قانونی یا قضایی دارد.
کدام حسابها را میتوانم ببینم و ببندم؟
طبق پیام سامانه، فعلاً فقط حسابهای قرضالحسنهی جاری، قرضالحسنهی پسانداز و کوتاهمدت عادی قابل تعیینتکلیفاند، آن هم وقتی انفرادی، ریالی، غیربسته و غیرتجاری باشند. سامانه تعداد حسابهای مشترک و ارزی شما را فقط نشان میدهد. حسابهای تجاری و حسابهای شرکتها در مرحلههای بعدی بررسی میشوند.
هزینهها
برای استفاده از حسام، در مسیر احراز هویت «دولت من» و ورود به سامانه دو مبلغ پرداخت میشود: یکی ۱۰۰٬۰۰۰ ریال (۱۰ هزار تومان) و دیگری ۲۶۹٬۲۰۲ ریال (حدود ۲۶ هزار و ۹۲۰ تومان). مجموع این دو مبلغ ۳۶۹٬۲۰۲ ریال، یعنی حدود ۳۶ هزار و ۹۲۰ تومان است.
قانون ۱۰ حساب چیست؟
داشتن بیش از ۱۰ حساب فعال بهطور مطلق ممنوع نیست. ولی اگر کسی بیش از ۱۰ حساب فعال دارد و میخواهد حساب جدید باز کند، بانک اول او را به حسام میفرستد تا حسابهایش را تعیینتکلیف کند.
حسابهایی که باید مراقبشان باشید
بعضی حسابها را نباید مازاد بزنید. اگر بانک آنها را ببندد، واریزهای مهمتان ممکن است قطع شود:
- حسابی را که حقوق به آن واریز میشود نگه دارید.
- حسابی را که یارانه به آن واریز میشود نگه دارید.
- حساب سهام عدالت را نگه دارید.
- حسابهایی را که در سجام (ثبتنام بورسی) معرفی کردهاید نگه دارید.
- حسابهایی را که روی آنها وام گرفتهاید بهعنوان تعهد علامت بزنید.
سامانه فقط اجازه میدهد ۵ حساب را «موردنیاز» انتخاب کنید. پس حسابهای اصلیتان را با دقت انتخاب کنید. خود سامانه هم هشدار میدهد که حسابهای واریز یارانه، سود سهام (عدالت و …) و حقوق را برای بستن ثبت نکنید. اگر میخواهید یکی از آنها را ببندید، اول شمارهی حساب جدید را به سازمان یا دستگاه مرجع (حضوری یا مجازی) یا به کارفرما اعلام کنید و حساب دریافت وجوه را عوض کنید.
قبل از ثبت درخواست این کارها را انجام دهید
- واریزیهای ثابت مثل حقوق، یارانه و سود سهام را به حساب پایه یا یکی از حسابهای نگهداشتهشده منتقل کنید.
- پرداختهای خودکار، اقساط و کارتهای وابسته به حساب مازاد را به حساب دیگری وصل کنید.
- تاریخچهی تراکنش یا گواهیهای لازم را ذخیره کنید.
- تا زمانی که بانک نتیجه را اعلام نکرده است، حساب را کامل کنار نگذارید.
مشکلاتی که کاربران در روزهای اول گزارش کردهاند
بعضی کاربران در ساعتهای اول خطا در استعلام حسابها، ارجاع دوباره به «دولت من»، باقیماندن دسترسی بعد از خروج و نمایش کمتر تسهیلات جاری را گزارش کردهاند. پس بعد از پایان کار حتماً از حساب خارج شوید. اگر سامانه خطا داد، چند ساعت بعد دوباره امتحان کنید.
مراقب سایتهای جعلی باشید
سامانهی تازه که با اطلاعات مالی مردم سروکار دارد، میتواند هدف فیشینگ شود. فقط از نشانی رسمی hesam.cis.cbi.ir وارد شوید. رمز دوم، کد پیامکی یا اطلاعات کارتتان را در هیچ سایت دیگری وارد نکنید.
پرسشهای متداول
حسام رایگان است؟ بله. استفاده از حسام برای شهروندان رایگان است.
حسابم فوری بسته میشود؟ نه. بعد از ثبت، سامانه درخواست را برای بانک میفرستد و بانک یک هفته تا ۱۰ روز برای بررسی وقت دارد.
پولم از بین میرود؟ نه. اگر بانک حساب را ببندد، موجودی به حساب پایهتان منتقل میشود.
حسابم در فهرست نیست. چه کنم؟ شماره شبای آن حساب را در سامانه ثبت کنید.
شرکتها و حسابهای تجاری هم مشمولاند؟ در مرحلهی اول نه. این حسابها در مرحلههای بعدی بررسی میشوند.
حسام همان پنجره خدمات الکترونیک بانک مرکزی است؟ نه. my.cbi.ir پنجره خدمات الکترونیک بانک مرکزی برای استعلام است. حسام در hesam.cis.cbi.ir است و امکان ثبت درخواست بستن حساب را دارد.
زندگی یک اتاق با دو پنجره نیست
وکیل زن بهتره یا مرد ؟
طلاق به خاطر آرایش دختر به چه دلیل است ؟
چرا زنان بعد از مهاجرت در خارج از کشور تقاضای طلاق میدهند؟
توهین در محیط کار / مصادیق، مجازات و راههای شکایت قانونی
کمترین عاملی که موجب طلاق دختران است چیست