شرایط رجوع از هبه و موارد ممنوعیت پس گرفتن مال هبهشده از مهمترین موضوعات حقوقی در قانون مدنی به شمار میرود. بسیاری از افراد تصور میکنند هر مالی که به دیگری بخشیدهاند، در هر زمان قابل بازپسگیری است؛ در حالی که قانون مدنی شرایط مشخصی برای وقوع هبه، اعتبار آن و امکان رجوع از هبه پیشبینی کرده است.
شرایط وقوع هبه
مطابق ماده ۷۹۸ قانون مدنی، هبه واقع نمی شود مگر با قبول و قبض مُتّهب اعم از اینکه مباشر قبض خود مُتّهب باشد یا وکیل او و قبض بدون اِذن واهب اثری ندارد. در هبه به صغیر یا مجنون یا سفیه قبض ولیّ معتبر است. در صورتیکه عین موهوبه در ید مُتّهب باشد محتاج بقبض نیست.
انواع هبه
مطابق ماده ۸۰۱ قانون مدنی، هبه ممکن است معوض باشد و بنابراین واهب میتواند شرط کند که متهب مالی را به او هبه کند یا عمل مشروعی را مجاناً بجا آورد.
همچنین مطابق ماده ۸۰۲ قانون مذکور، اگر قبل از قبض واهب یا متهب فوت کند هبه باطل میشود.
شرایط رجوع از هبه
مطابق ماده ۸۰۳ قانون مذکور، بعد از قبض نیز واهب میتواند بابقاء عین موهوبه از هبه رجوع کند مگر در موارد ذیل:
- در صورتیکه مُتّهب پدر یا مادر یا اولاد واهب باشد.
- در صورتیکه هبه معوض بوده و عِوَض هم داده شده باشد.
- در صورتیکه عین موهوبه از ملکیت مُتّهب خارج شده یا متعلق حق غیر واقع شود خواه قهراً مثل اینکه عین موهوبه برهن داده شود.
- در صورتیکه در عین موهوبه تغییری حاصل شود.
در صورت رجوع واهب نِماآت عین موهوبه اگر متّصل باشد مال واهب و اگر منفصل باشد مال مُتّهب خواهد بود بعد از فوت واهب یا مُتّهب رجوع ممکن نیست.
هر گاه داین طلب خود را بمدیون ببخشد حق رجوع ندارد.
اگر کسی مالی را بعنوان صدقه بدیگری بدهد حق رجوع ندارد.
«حق سکونت سرایدار» با «رابطه کاری» یکی نیست 
توضیحاتی درباره سرایدار ساختمان 
جرم زدن به صورت همسر 
بذل بخش عمده مهریه میتواند اماره عسر و حرج زوجه برای طلاق باشد 
حضانت فرزند بعد از طلاق با چه کسی است؟ 
چه زمانی یک تراکنش مالی «پولشویی» محسوب میشود؟